वाहनांचे वजन कमी करण्यासाठी कम्पोझिट मटेरियलच्या वापरावर संशोधन; एमजीएम अभियांत्रिकी महाविद्यालयाच्या शैक्षणिक यशात आणखी एक मानाचा तुरा
नांदेड (सफदर पटेल) : शिक्षण, संशोधन आणि तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात उल्लेखनीय योगदान देणाऱ्या एमजीएम अभियांत्रिकी महाविद्यालय, नांदेड येथील यंत्रशास्त्र विभागाचे प्राध्यापक अब्दुल रेहमान मो. इक्बाल यांनी शैक्षणिक क्षेत्रात महत्त्वपूर्ण यश संपादन केले आहे. स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठाने त्यांना यंत्रशास्त्र अभियांत्रिकी विषयात पी.एच.डी. पदवी प्रदान केली आहे. त्यांच्या या यशामुळे महाविद्यालयाच्या शैक्षणिक आणि संशोधनविषयक कार्याला आणखी बळ मिळाले असून, शिक्षण क्षेत्रातून त्यांच्यावर अभिनंदनाचा वर्षाव होत आहे.
प्रा. अब्दुल रेहमान यांनी वाहन अभियांत्रिकी क्षेत्राशी संबंधित महत्त्वाच्या विषयावर संशोधन करून आपली गुणवत्ता सिद्ध केली आहे. ‘वेट रिडक्शन ऑफ लाईट मोटार व्हेईकल्स यूजिंग कम्पोझिट्स’ हा त्यांच्या संशोधनाचा विषय होता. या संशोधनामध्ये हलक्या मोटार वाहनांचे वजन कमी करण्यासाठी कम्पोझिट मटेरियलचा प्रभावी वापर करण्याच्या संकल्पनेचा अभ्यास करण्यात आला. आधुनिक वाहननिर्मिती उद्योगात वाहनांचे वजन कमी करणे, इंधनाचा वापर मर्यादित ठेवणे आणि वाहनांची कार्यक्षमता वाढविणे या बाबींना विशेष महत्त्व आहे. त्या पार्श्वभूमीवर प्रा. रेहमान यांनी निवडलेला संशोधनविषय तांत्रिकदृष्ट्या महत्त्वाचा मानला जातो.
एमजीएम अभियांत्रिकी महाविद्यालयाच्या संचालक डॉ. गीता लाठकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली प्रा. रेहमान यांनी संशोधनाचे काम पूर्ण केले. संशोधन प्रक्रियेदरम्यान विषयाचा सखोल अभ्यास करून त्यांनी आपला प्रबंध विद्यापीठाकडे सादर केला होता. विद्यापीठाने प्रबंध स्वीकारल्यानंतर त्यांना पी.एच.डी. पदवी प्रदान करण्यात आली. अध्यापनाची जबाबदारी सांभाळतानाच संशोधन क्षेत्रात सातत्याने प्रयत्न करून त्यांनी हे यश मिळविले आहे.
वाहननिर्मिती क्षेत्रात वाहनांची मजबुती कायम ठेवून त्यांचे वजन कमी करण्यासाठी विविध प्रकारच्या आधुनिक साहित्याचा वापर केला जातो. यामध्ये कम्पोझिट मटेरियलला विशेष महत्त्व आहे. अशा साहित्याच्या योग्य वापरामुळे वाहनांचे वजन कमी करण्याची क्षमता वाढू शकते. त्याचा परिणाम इंधनाच्या वापरावर, वाहनांच्या कार्यक्षमतेवर आणि एकूणच वाहन अभियांत्रिकीच्या विकासावर होऊ शकतो.
सध्या जगभरात इलेक्ट्रिक आणि हायब्रीड वाहनांचा वापर वाढत आहे. या वाहनांमध्ये ऊर्जा कार्यक्षमतेला महत्त्व असल्याने हलक्या, टिकाऊ आणि मजबूत साहित्याच्या वापरावर संशोधन केले जात आहे. वाहनांचे वजन कमी करण्याच्या दृष्टीने कम्पोझिट मटेरियलचा अभ्यास उपयुक्त ठरू शकतो. त्यामुळे प्रा. रेहमान यांच्या संशोधनविषयाला आधुनिक वाहन तंत्रज्ञानाच्या संदर्भात महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
अभियांत्रिकी शिक्षणामध्ये केवळ सैद्धांतिक ज्ञानाला नव्हे, तर प्रत्यक्ष उपयोगी पडणाऱ्या संशोधनालाही महत्त्व आहे. उद्योगक्षेत्रातील बदलत्या गरजा लक्षात घेऊन विद्यार्थ्यांना आधुनिक तंत्रज्ञानाची माहिती देणे, संशोधनाची आवड निर्माण करणे आणि नव्या संकल्पनांचा अभ्यास करण्यासाठी प्रोत्साहित करणे आवश्यक आहे. अशा पार्श्वभूमीवर प्राध्यापकांनी संशोधन क्षेत्रात मिळविलेले यश विद्यार्थ्यांसाठी प्रेरणादायी ठरू शकते.
प्रा. अब्दुल रेहमान यांच्या या शैक्षणिक यशाबद्दल एमजीएम संस्थेचे अध्यक्ष कमलाकिशोर कदम, महाविद्यालयाच्या संचालक डॉ. गीता लाठकर, उपप्राचार्य डॉ. शिरीष कोटगिरी, डीन अकॅडेमिक डॉ. अर्चना राजूरकर, यंत्रशास्त्र विभागप्रमुख डॉ. जसबीरसिंग सिद्धू तसेच महाविद्यालयातील शिक्षक आणि शिक्षकेतर कर्मचाऱ्यांनी त्यांचे अभिनंदन केले आहे.
अभियांत्रिकी शिक्षणासोबत संशोधनाची सांगड घालून प्रा. रेहमान यांनी मिळविलेली पी.एच.डी. पदवी ही त्यांच्या शैक्षणिक प्रवासातील महत्त्वाची उपलब्धी ठरली आहे. त्यांच्या या यशामुळे महाविद्यालयातील संशोधनपर वातावरणाला प्रोत्साहन मिळेल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. त्यांच्या पुढील शैक्षणिक आणि संशोधनविषयक वाटचालीसाठीही सहकाऱ्यांनी शुभेच्छा दिल्या आहेत.

Leave a Reply