‘वोट चोरी’च्या आरोपांनी नांदेडमध्ये काँग्रेस आक्रमक; ज्ञानेश कुमारांविरोधात जिल्हाधिकारी कार्यालयासमोर निषेध आंदोलन

मतदार यादीतील कथित फेरफार आणि SIR प्रक्रियेवर काँग्रेसचे गंभीर प्रश्न; जिल्हाधिकारी राहुल कर्डिले यांना निवेदन

नांदेड (शेख मुख्तार) : मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्या कार्यपद्धतीवर गंभीर आरोप करत काँग्रेसने देशभर सुरू केलेल्या आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर नांदेडमध्येही काँग्रेस पदाधिकारी व कार्यकर्त्यांनी जिल्हाधिकारी कार्यालयासमोर जोरदार निषेध आंदोलन केले. मतदार याद्यांमध्ये कथित फेरफार, पात्र मतदारांची नावे वगळली जाण्याची शक्यता आणि निवडणूक प्रक्रियेतील पारदर्शकतेबाबत प्रश्न उपस्थित करत काँग्रेसने ‘वोट चोरी’च्या आरोपांची चौकशी करण्याची मागणी केली. खासदार प्रा. रवींद्र चव्हाण यांच्या नेतृत्वाखाली, ग्रामीण जिल्हाध्यक्ष डॉ. विठ्ठल पावडे आणि महानगराध्यक्ष अब्दुल गफ्फार यांच्या मार्गदर्शनाखाली हे आंदोलन करण्यात आले. यावेळी आंदोलकांनी निवडणूक प्रक्रियेतील पारदर्शकता आणि मतदारांच्या मतदानाच्या अधिकाराच्या संरक्षणाची मागणी केली. आंदोलनानंतर जिल्हाधिकारी राहुल कर्डिले यांना निवेदन सादर करण्यात आले.

SIR प्रक्रियेवरून देशभरात राजकीय वाद : मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरिक्षणाला म्हणजेच Special Intensive Revision (SIR) प्रक्रियेला सध्या देशभरात राजकीय वादाचे स्वरूप आले आहे. काँग्रेसने या प्रक्रियेदरम्यान मोठ्या संख्येने मतदारांची नावे वगळली जात असल्याचा आरोप करत निवडणूक आयोगाच्या कार्यपद्धतीवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. ‘वोट चोरी’ हा शब्दप्रयोग काँग्रेसच्या आंदोलनाचा प्रमुख राजकीय मुद्दा बनला आहे. २५ सप्टेंबर रोजी काँग्रेसने विविध राज्यांमध्ये आंदोलन करून मुख्य निवडणूक आयुक्तांच्या राजीनाम्याची किंवा त्यांच्यावर कारवाईची मागणी केली होती. काही ठिकाणी आंदोलनादरम्यान पोलिसांशी आंदोलकांची झटापट झाली आणि पोलिसांनी पाण्याच्या फवाऱ्यांचा वापर केल्याचे वृत्त आहे.

नांदेडमध्येही मतदार यादीच्या पारदर्शकतेचा मुद्दा : नांदेड जिल्ह्यात SIR-2026 संदर्भातील विधानसभा मतदारसंघनिहाय माहिती जिल्हा प्रशासनाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर उपलब्ध करण्यात आली आहे. त्यामध्ये विविध मतदारसंघांसाठी Anomalies and Unmapped Voters संदर्भातील याद्यांचाही समावेश आहे. याच पार्श्वभूमीवर नांदेड काँग्रेसने मतदार याद्यांची काटेकोर तपासणी, पात्र मतदारांचे हक्क अबाधित ठेवणे आणि मतदार यादीतील कोणत्याही त्रुटींची पारदर्शक पद्धतीने दुरुस्ती करण्याची मागणी आंदोलनातून केली. दरम्यान, निवडणूक आयोगाच्या अधिकृत मतदार सेवा पोर्टलवर SIR-2026 संदर्भातील मतदार नोंदणी, नाव शोधणे, नोटीसला कागदपत्रे सादर करणे तसेच मतदार यादीतील दुरुस्ती आणि नाव वगळण्याशी संबंधित सुविधा उपलब्ध आहेत.

काँग्रेसचा सवाल : मतदाराचा अधिकार सुरक्षित आहे का? : निवडणुकीतील प्रत्येक मताला महत्त्व असल्याने मतदार यादीतील नाव, त्याची नोंदणी आणि मतदानाचा अधिकार याबाबत कोणतीही शंका निर्माण होऊ नये, अशी भूमिका काँग्रेसने मांडली. मतदार यादीच्या पुनरिक्षणाच्या प्रक्रियेत पात्र नागरिकांचे नाव वगळले जात असल्यास त्यावर तातडीने दखल घेऊन संबंधितांना दुरुस्तीची संधी देण्यात यावी, अशी मागणीही करण्यात आली. काँग्रेसच्या आंदोलनात निवडणूक आयोगाच्या स्वायत्तता, पारदर्शकता आणि उत्तरदायित्वाचा मुद्दाही पुढे करण्यात आला. राष्ट्रीय पातळीवर काँग्रेसने SIR प्रक्रियेतील निर्णयांबाबत प्रश्न उपस्थित केले असून, दोन निवडणूक आयुक्तांनी विविध निर्णयांवर आक्षेप नोंदवल्याचा वृत्तांतही समोर आला आहे. मात्र, या आरोपांबाबत निवडणूक आयोगाची भूमिका आणि काँग्रेसचे आरोप यामध्ये स्पष्ट फरक ठेवणे महत्त्वाचे आहे. निवडणूक आयोगाने SIR ही मतदार यादी अद्ययावत व शुद्ध करण्याची प्रक्रिया असल्याचे स्पष्ट केले आहे आणि पात्र मतदारांना नोंदणी व दुरुस्तीच्या सुविधा उपलब्ध करून दिल्या आहेत.

जिल्हाधिकारी कर्डिले यांना निवेदन : नांदेडमधील आंदोलनानंतर काँग्रेसच्या शिष्टमंडळाने जिल्हाधिकारी राहुल कर्डिले यांची भेट घेऊन निवेदन सादर केले. मतदार यादी आणि निवडणूक प्रक्रियेशी संबंधित तक्रारींकडे प्रशासनाने गांभीर्याने पाहावे, पात्र मतदारांचे नाव कोणत्याही कारणाने वगळले जाऊ नये आणि मतदारांना त्यांच्या नोंदी तपासण्याची व आवश्यक दुरुस्ती करण्याची संधी मिळावी, अशी मागणी यावेळी करण्यात आली.

मोठ्या संख्येने पदाधिकारी, कार्यकर्त्यांची उपस्थिती :या आंदोलनास खासदार प्रा. रवींद्र पाटील चव्हाण, माजी आमदार माधवराव पाटील जळगावकर, माजी महानगराध्यक्ष अब्दुल सत्तार, ग्रामीण जिल्हाध्यक्ष डॉ. विठ्ठल पावडे, महानगराध्यक्ष अब्दुल गफ्फार, ओबीसी विभागाचे प्रदेशाध्यक्ष यशपाल भिंगे, प्रदेश सरचिटणीस डॉ. रेखा चव्हाण, सुरेंद्र घोडजकर, श्रावण रॅपणवाड, नगरसेवक मुन्ना अब्बास, नगरसेवक सत्यपाल सावंत, राजेश पावडे, आनंद चव्हाण, संजय बेळगे, संजय कहऱ्हाळे, प्रा. अनंत राऊत, कुमार कुर्तडीकर, महेश देशमुख तरोडेकर, प्रा. मनुरकर, आनंदराव गुंडिले, नगराध्यक्ष रफिक भाई, पाशा भाई, शोहब हुसेन, मोसिम खान, शहबाज फहिज, राजू गोडबोले, मो. इब्राहिम, सचिन टाले, सुरेश हटकर, गोविंद बाबा गोंड, विनोद कांनचगिरे, तातेराव शिंदे, अजिज कुरेशी, मुन्तजिब, शंकर शिंदे, अतुल पेदेवाड, गणेश ढगे, सुरज शिंदे, अक्षय नळगे, ज्योती कदम, जेशिका शिंदे, नसिम पठाण, सुरेखा वैद्य, विमल किर्तने, शेर अली, गगन यादव, प्रविण कानगुले, दिपकसिंग हुजारिया, बापूसाहेब पाटील, रहिम पटेल, रमेश चित्ते, आनंद कल्याणकर, संदीप देशमुख, संजय वाघमारे, शिवहरी गाडे, निरंजन पावडे, नागराज सुलगेकर, राजू बोळसेकर, अभिलाष पावडे, व्यंकट मोरे, प्रताप देशमुख, जसपालसिंघ तबेलेवाले, आंबादास रातोळे, संदीप काळबांडे, महेश चव्हाण, विजय सोंडारे, पंजाब चव्हाण, अलिम खान, सय्यद रिहान, उत्कर्ष सोंडारे, गोविंद पाटील, किशन कदम, प्रसेनजित वाघमारे, अब्दुल वहाब, भिवाजी कदम, अनिल कदम, अमोल कदम, श्रीकांत जोगदंड, प्रल्हाद गव्हाणे, देविदास कदम, एस.पी. कुंभारे, लतीफ शेख, नुरोद्दीन शेख, प्रभू उरुदवाड, शेख असलम, आदित्य सोंडारे, प्रकाश दिपके, अजहर शेख आदींसह काँग्रेसचे पदाधिकारी व कार्यकर्ते मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.

मतदार यादीची शुद्धता आणि निवडणूक प्रक्रियेवरील विश्वास हा केंद्रबिंदू : नांदेडमधील या आंदोलनामुळे ‘वोट चोरी’चा राष्ट्रीय राजकीय मुद्दा स्थानिक पातळीवरही चर्चेत आला आहे. एकीकडे काँग्रेसकडून मतदार याद्यांबाबत गंभीर आरोप केले जात आहेत, तर दुसरीकडे निवडणूक आयोगाकडून SIR प्रक्रियेच्या माध्यमातून मतदार याद्या अद्ययावत करण्याची प्रक्रिया सुरू आहे. त्यामुळे पात्र मतदारांचे हक्क अबाधित ठेवणे, मतदार याद्यांमधील त्रुटी दूर करणे आणि संपूर्ण प्रक्रिया पारदर्शक ठेवणे या मुद्द्यांवर पुढील काळात प्रशासन व निवडणूक यंत्रणेची भूमिका महत्त्वाची ठरणार आहे.